Chainalysis бағалауынша, криптовалютаға қатысты алаяқтық пен жалған әрекеттер 2025 жылы 17 млрд доллардан астам шығынға әкелуі ықтимал
Блокчейн деректер компаниясы алаңдатарлық үрдісті де атап өтті: алаяқтар аңғал пайдаланушыларды алдау үшін тұлға болып танысу схемаларына барған сайын көбірек жүгініп отыр. Есепке сәйкес, мұндай алаяқтық түрі жыл көлемінде шамамен 1 400%-ға өсіп, айтарлықтай көбейген.
2025 жылы крипто қылмыстар жаңа шыңға жетіп, шығындар 17 млрд доллардан асуы ықтимал
2025 жыл криптовалюта қылмысына қатысты ең ауыр жыл ретінде тарихта қалды, өйткені хакерлік пен алаяқтық оқиғалары қарқын алып, салаға елеулі қысым түсірді. Chainalysis өз есебінде жылдың ішінде он-чейн алаяқтықтарға кемінде 14 млрд доллар аударылғанын мәлімдеді.
Компания бұл көрсеткіштің 2024 жылы алғашында айтылған 9,9 млрд доллардан күрт жоғары екенін айтады. Алайда есепті қайта қарау кезінде бұл сома 12 млрд долларға жеткені көрсетілді.
Жаңартылған есептеу Chainalysis-тің бұған дейінгі 12,4 млрд доллар болжамына жуықтап отыр. Осылайша, Chainalysis 2025 жылғы шығын көлемі әлі де ұлғая түсуі ықтимал екенін айтты.
«Тарихи үрдістерге сүйенсек, жылдық бағалауларымыз есеп кезеңдері арасында орта есеппен 24%-ға өсіп отырады. 2025 жылғы көрсеткіш біз күткеннен жоғары, 17 млрд доллардан асуы ықтимал, өйткені алдағы айларда заңсыз әмиян мекенжайларын көбірек анықтаймыз», – деп жазылған есепте.
Chainalysis алаяқтық төлемдерінің орташа мөлшері де күрт өскенін хабарлады: 2024 жылы орташа төлем 782 доллар болса, 2025 жылы 2 764 долларға жетті. Бұл өсім жылдық салыстырғанда шамамен 253%-ды құрап отыр.
Chainalysis тұлғаға еліктеу арқылы жасалатын крипто алаяқтықтарының қауіпті түрде өсуін атап өтті
Есепте тұлға болып танысу алаяқтығы «аса алаңдатарлық үрдіс» ретінде аталып өтті әрі оның саны мен ықпалы айтарлықтай артқаны көрсетілген. Бұл схемаларда алаяқтар сенімді адамдар, компаниялар немесе платформалар ретінде көрініп, құрбандарды криптовалюта жіберуге немесе әмиянының құпия мәліметтерін ашуға итермелейді.
«Тұлға болып танысу тактикалары жылдық өсімі 1 400%-ға жетіп, әсер ету деңгейі (яғни, осы топтарға төленген сомалар) 600%-дан артық өсті», – деп атап көрсетті Chainalysis.
Есепте мысал ретінде «E-ZPass» фишингтік науқаны атап өтілді. Шабуылдаушылар америкалықтарды SMS хабарламалар арқылы үкіметтік төлем қызметі кейпінде алдаған.
Тағы бір мысалда биржа қызметін заңсыз қолдану жағдайы келтіріледі. Алаяқтар Coinbase қолдау қызметі ретінде танысып, құрбандардан 16 млн долларға жуық қаржы ұрлаған.
Chainalysis жоғары табысты инвестициялық бағдарламалар (HYIP) мен «pig butchering» схемалары әлі де көлем бойынша негізгі алаяқтық түрлері екенін айтты. Дегенмен, алаяқтар енді ЖИ құралдарын, жетілдірілген SMS фишинг қызметтерін әрі күрделі жылыстату желілерін қолданып, құрбандарды бұрынғыдан тиімді алдап жатыр.
«Дәстүрлі алаяқтық түрлері енді айырмашылығы азайып барады, өйткені алаяқтар өз қызметінде бірнеше тактиканы бірдей қолданады. Мысалы, көптеген pig butchering және инвестициялық алаяқтық типтерінде тұлға болып танысу, әлеуметтік инженерия және техникалық не әмиянға бағытталған алаяқтық элементтері аралас кездеседі», – деді топ өкілдері.
ЖИ крипто алаяқтықтың тиімділігі мен ауқымын қалай арттырып жатыр?
Сонымен қатар, Chainalysis алаяқтық операцияларында жасанды интеллектің өсіп келе жатқан рөліне де тоқталды. Компания талдауы бойынша, он-чейн арқылы ЖИ-сервистермен байланысы бар алаяқ топтар операциялық тиімділігі әлдеқайда жоғары екенін көрсетті.
Орта есеппен алғанда, ЖИ-мен байланысты алаяқтық операциялар әр операция бойынша шамамен 3,2 млн доллар пайда әкелген, ал мұндай байланысы жоқ жағдайда бұл көрсеткіш орташа есеппен 719 000 долларға жеткен.
Осы операциялар күнделікті қарқын жағынан да жоғары нәтиже көрсетті: медианалық тәуліктік кіріс 4 838 долларға жеткен, ал басқа алаяқтықтарда ол 518 доллар болған. Сонымен қатар, мұндай алаяқтар тәулігіне әлдеқайда көп транзакция өңдеген.
«Осы көрсеткіштер операция тиімділігінің жоғары екенін және құрбандарды кең ауқымда қамтитынын растайды. Транзакция көлемінің артуы ЖИ көмегімен алаяқтардың көбірек адамды бір мезгілде арандатып, бақылау мүмкіндігін арттырғанын көрсетеді – бұл бақылап жүрген алаяқтықтың индустриялану үрдісімен сәйкес келеді. Ал ірі көлемдегі операциялардың артуы ЖИ алаяқтықты иланымды қылып отырғанын да көрсетеді», – деді Chainalysis.
Chainalysis осы үрдістерге қарап, алдағы уақытта дерлік барлық алаяқтық операциялары ЖИ элементтерін пайдалануы ықтимал деп ескертті.
