Еуропалық орталық банк (ECB) цифрлық еуроны банктерге қауіп емес, ірі технологиялық төлем компаниялары мен стейблкоиндерге қарсы стратегиялық тірек деп есептейді.
Атқарушы кеңестің мүшесі Пьеро Чиполлоне мен Қадағалау кеңесі төрағасының орынбасары Франк Элдерсон бірлескен блог жариялап, өз ұстанымдарын түсіндірді. Олар цифрлық еуроны еуропалық банктерге аса қажет бәсекелестік құрал ретінде сипаттады.
Еуропалық банктер ұстанымын жоғалтып жатыр
ECB екі өкілі еуропалық банктердің шетелдік төлем инфрақұрылымына тәуелді екенін анық көрсетті.
Блогтағы ақпаратқа сүйенсек, қазіргі таңда еуроаймақтағы банк карталарымен жүзеге асатын барлық транзакциялардың үштен екі бөлігін еуропалық емес карталық жүйелер өңдейді.
Бұл тәуелділік кейбір елдерде тіпті тереңірек. Еуроаймақтың 21 елінің 13-і дүкендегі төлемдер үшін толығымен халықаралық карталық жүйелерге не мобильді шешімдерге тәуелді. Ал жартысынан көбі кеңінен қолжетімді, ішкі электрондық коммерция төлем жүйесіне ие емес.
Сонымен қатар, наурыз айының басында жарияланған ECB-нің жеке зерттеуінде стейблкоиндердің өсуі еуропалық банктердегі бөлшек депозиттер толықтай кету қаупін арттыратыны ескертілді.
ECB стейблкоиндерге деген қызығушылық артуы бөлшек депозиттердің нақты төмендеуіне және банктер тарапынан бизнеске несие беру көлемінің азаюымен тікелей байланысты екенін анықтады.
Чиполлоне мен Элдерсонның айтуынша, банктер бүгінгі таңда үш түрлі жоғалту қаупіне тап болды:
- Халықаралық карталық жүйелер банк комиссияларынан айырады.
- Ірі технологиялық мобильді төлем шешімдер комиссиялар жолымен қатар, деректерден де айырады.
- Стейблкоиндер комиссиялар мен деректерге қоса, тұрақты бөлшек депозиттерден айырылу қаупін арттырады.
Цифрлық еуро банктерге бәсекелесе алуға қалай көмектеседі
ECB цифрлық еуроны тарату үлгісін құрып, банктерді оның орталығына орналастырды. Цифрлық еуро шоттарын банктер басқарып, клиенттермен байланыс пен несие қабілеттілігі деректерін өздерінде сақтайды.
Түсім жағына келсек, Еурожүйе барлық комиссия мен өңдеу алымдарын толық жоюды көздеп отыр. Банктер қызмет көрсету үшін өтемақыны Еуропалық комиссия ұсынған цифрлық еуро туралы регламенттегі үлгі бойынша алатын болады.
Блогте ко-бейджинг те басты артықшылық ретінде көрсетілді. Еуропалық дебеттік карталар цифрлық еуромен бірге қолданылып, жалпы еуропалық кеңістікте қабылданады және шекарааралық төлемдер үшін шетелдік карталық желілерге тәуелділіктің қажеті болмайды.
ECB жалпы банк инвестициясының құнын 4 млрд және 5,8 млрд еуро арасында деп есептейді, яғни төрт жылға шаққанда жылына шамамен 1 млрд және 1,44 млрд еуро арасында.
Бұл сома – кейбір сыртқы зерттеулер болжамының шамамен бестен бірі және ірі банктердің жылдық IT жаңғырту бюджетіндегі шамамен 3,4% құрайды.
Пилоттық жоба 2027 жылға жоспарланған
Еурожүйе цифрлық еуро инфрақұрылымын шынайы жағдайларда сынау мақсатында 2027 жылы пилоттық жоба жоспарлап отыр.
EU заң шығарушылары 2026 жылы регламентті қабылдаса, алғашқы транзакциялар 2027 жылдың ортасында басталуы ықтимал және толық жүйе тұңғыш рет 2029 жылы шығарылуы ықтимал.
ECB қатысушы банктерге енгізу үдерісті қалыптастыруға көмектесуді, интеграция ұстанымдары мен шығындарды басқару стратегияларын таңдауға мүмкіндік беруді жоспарлап отыр.
Блог жазбасында қаржылық тұрақтылыққа қатысты алаңдаушылық та қозғалды. Банктер деректеріне сүйенген ECB-нің өз талдауы цифрлық еуро қаржылық тұрақтылыққа зиян тигізбейтінін көрсетті.
Жеке тұлғаларға арналған шекті ұстау көлемі, корпоративтік иеліктерге тыйым және цифрлық еуро шотына пайыз болмауы депозиттердің тұрақсыз шығысын болдырмайды.
Цифрлық еуроны еуропалық банктер мүмкіндік ретінде қабылдай ма, әлде оны ауыртпалық көріп қарсылық білдіре ме – ECB алға жылжуы үшін қажетті регламентті EU парламенті қаншалықты жылдам қабылдайтынына байланысты болады.
