G7 үкіметтері стратегиялық мұнай резервтерінен 400 млн баррельге дейін үйлестірілген босату ықтималдығын қарастыруда.
Тарихтағы ең ауқымды араласулардың бірі саналатын осы шара мұнай бағасы Ормуз бұғазындағы қатерлерге байланысты барреліне 120 долларға дейін көтерілуінен кейін қолға алынды.
Хормуздағы дағдарыс бағаларды 120 долларға жеткізіп, G7 тарихтағы ең ауқымды мұнай қорының босатылуын жоспарлап отыр
Financial Times хабарлауынша, ұсыныс Халықаралық энергетика агенттігі (IEA) арқылы үйлестірілмек.
G7 тобына кіретін үш ел, соның ішінде АҚШ, қолдау білдірді. Әлем бойынша үшінші ірі мұнай қоры бар Жапония түпкілікті шешім қабылданбағанын бастапқыда жоққа шығарғанымен, ахуалға мұқият бақылау жасап отырғанын растады.
Осы ұсыныстың салдарынан мұнай бағасы шамамен 17%-ға төмендеп, ең төменгі деңгейі 100 139 долларға дейін құлады. Осы материал жазылып жатқан кезде мұнай бағасы 103 682 долларды көрсетті.
Неге мұнай нарықтары бөлшектеніп жатыр
Ормуз бұғазы дағдарыстың ортасында орналасқан. Әлемдік мұнайдың шамамен 20%-ы дәл осы су жолымен тасымалданады, ал Ираннан келетін тұрақты қатерлер ұзақ мерзімді қоршаудың орнығуына түрткі болды.
Жапония ең осал елдердің қатарында – оның шикі мұнай импортының 90%-дан астамы осы бұғаз арқылы жеткізіледі.
Соңғы үш ай ішінде АҚШ-та мұнай бағасы барреліне 55 доллардан жоғары көтеріліп, екі есеге жуық өсті. Үлгілер көрсеткендей, егер бағалар қазіргі деңгейде сақталса, АҚШ ЖІӨ өсімі 0,5%-ға төмендеп, шамамен 160 млрд доллар экономикалық өнімнен айырылуы ықтимал.
HFI Research ескерткенінше, ұсынылған босату да уақытша шешім болуы мүмкін. Оның бағалауынша, наурыз айының соңына дейінгі танкер ағынының бұзылуы әлемдік қордан шамамен 450 млн баррель мұнайды кемітіп, ұсынылған резерв шығарудан сәл ғана артады.
Ирак пен Кувейт те мұнай өндірісін тоқтата бастады, ал БАӘ-де жуық арада осындай қадамға бармақ.
Нарықтар жауап беріп, трейдерлер бағаны төлейді
Дүйсенбі күнгі мұнай бағасының қозғалысы жоғарыдағы графикте көрсетілгендей, өте құбылмалы өтті. Осындай ауытқуды нақты шығындар күшейтті.
Он-чейн аналитикамен айналысатын Arkham фирмасы белгілі мемкоин трейдері CBB0FE әмиянын 12 млн долларлық қысқа позициясын ашу кезінде – баға алдыңғы аптаға қарағанда 50%-ға өскен шақта – 3,5 млн доллар шығынға түскенін анықтады.
Тағы бір трейдер жағдайды дұрыс болжап, қарама-қарсы позиция ашты. Нарықты бақылаушы legen.eth мәліметіне сүйенсек, бір аккаунт G7 резервтері туралы ақпарат жарияланардан шамамен екі сағат бұрын шикі мұнайға 5x левереджбен қысқа позиция ашқан. Бұл трейдер мұнай бағасы құлаған сәтте 1 млн доллардан астам табыс тапқан.
Fed саясаты жөніндегі пікірталас
Жедел бағаның қозғалысынан бөлек, инвестор Энтони Помплиано мұнайдың қымбаттауы жалпы ақша-несие саясатына көзқарасты өзгертуге негіз болмауы керек деп есептейді.
“Егер мұнай әрі қарай қымбаттай берсе, ФРЖ-нің пайыз мөлшерлемесін төмендетпеуі керек деп айтуға бейім адамдар көбейеді. Бұл – бұған дейін олар тарифтер кезеңінде де жіберген қателік… ФРЖ ағымдағы жылдың алғашқы жартысында мөлшерлемені белсенді төмендетуі тиіс,” – деп жазды Помплиано.
Помплиано АҚШ құрылымды дефляциялық ортада жұмыс істеп жатқанына сүйене отырып, пікір айтып отыр. Ол бойынша, бір ғана тауар – мұнай секілді маңызды болғанымен, мөлшерлемені өзгеріссіз қалдыруға басты себеп бола алмайды.
Трамп президент болып тұрған кезінде, журналистерге Иран ядролық қатері жойылса, мұнай бағасының «жедел құлдырайтынын», ал қазіргі баға «өте шағын құн» екенін жеткізді.
Стратегиялық мұнай қоры көбінесе жаһандық дағдарыстар кезінде ғана пайдаланылады. Осыған 1990 жылғы Парсы шығанағындағы алғашқы соғыс пен 2011 жылғы Фукусима апатын жатқызуға болады.
Ағымдағы ұсыныстың ауқымы саясаткерлер Ормуздағы қатерді бұрынғы оқиғалармен бірдей деңгейде деп бағалайтынын көрсетеді.
Алайда HFI Research кез келген қор шығарудың кейін оны қайта толтыру қажеттігін туындатып, болашақта мұнай нарықтарына қосымша қысым жасайтынын атап өтті.
Аталған араласу бағаны тұрақтандыра ала ма, әлде терең тапшылықпен бетпе-бет келуді тек кейінге шегере ме – мұның бәрі Ормуздағы кеме жолдарының қалыпқа келу жылдамдығына байланысты айқындалады.
X желісіндегі парақшамызға жазылыңыз – шұғыл жаңалықтарды осы жерден білесіз
YouTube арнасына жазылыңыз – сарапшылар мен журналистердің пікірін көріңіз
