Қазіргі инвестициялаудың іргетасы — дәстүрлі 60/40 акция-облигация портфелі — енді инвесторлар сенген сенімді баспана болудан қалды.
Пандемия басталғалы бері, акциялар мен облигациялар нарық күйзелісі кезінде бірге қозғалып келеді. Бұл ондаған жылдар бойы қалыптасқан әртараптандыруды әлсіретіп, институционалдық және бөлшек инвесторлар үшін жаңа тәуекелдер кеңістігін туындатты.
Акциялар мен облигациялар портфельді бұрынғыдай қорғамайтыны не себепті, алтын мен күмістің өрлеуі
Халықаралық валюта қоры (ХВҚ) дәстүрлі хеджирлеу стратегияларының бұзылуы қаржы нарықтарын қайта қалыптастырып жатқанын ескертеді.
«Соңғы жылдары әртараптандыру қиындады. Акциялар мен облигациялар бірге сатылуда, инвесторлар ондаған жылдар бойы сенген негізгі хедж әлсіреп қалды. Бұл өзгеріс инвесторлар мен қаржылық тұрақтылық үшін жаңа тәуекелдер туғызады», — деп ХВҚ өз сараптамасында мәлімдеді.
Тарихи тұрғыдан алғанда, облигациялар акция бағасы құлаған кезде қорғаныс ұсынатын. Акция нарығы төмендегенде, инвесторлар мемлекеттік қазыналық облигацияларға жүгіріп, портфельді тұрақтандырып, шығындарды азайтатын.
Осындай кері қатынас зейнетақы қорларына, сақтандыру компанияларына, тәуекелді теңестіру стратегияларына құбылмалылықты алдын ала болжауға мүмкіндік беретін.
Алайда, аталған байланыс 2019 жылдың соңында ыдырап, пандемиямен бірге қарқынды үдей түсті. Қазіргі таңда, нарық қатты құлдырағанда, акциялар мен облигациялар бірге төмендеп, шығынның да, құбылмалылықтың да өсуіне сеп болуда.
Салдары өте ауқымды. Хедж-фондтар мен тәуекелді теңестіру стратегиялары дәстүрлі корреляцияларға сүйене отырып, дағдарыс кезінде мәжбүрлі левереджді қысқартуға тап келуі ықтимал.
Тіпті әдетте консервативті институттар (зейнетақы қорлары және сақтандыру компаниялары) да күтпеген ауытқуларға ұшырап, жүйелік тәуекелдерге тап болуда.
Алтын, күміс және баламалы активтер портфельдердің жаңа тірегі ретінде алға шықты
Дәстүрлі хедж құралдары әлсіреген сайын, инвесторлар мемлекеттіктен тыс активтерге бұрыла бастады. 2024 жылдың басынан алтын екі еседен астам өсті, ал күміс, платина және палладий соңғы тоқсандарда күрт қымбаттады. Швейцариялық франк сынды валюталар балама қауіпсіз айлақ ретінде назарға алынып отыр.
«ХВҚ облигациялар арқылы әртараптандыру тиімділігі жоғалғанын мойындады! Инвесторларға бейімделу керек! Сирек активтерді сатып алыңыз!» — деп нарық стратегі Йероен Блокланд пайымдады.
Мұндай өзгерістің артында күрделі экономикалық қысымдар жатыр. Бюджет тапшылығын қаржыландыру үшін облигация шығарылымының өсуі, жоғары мерзімді сыйақы, және орталық банктердің балансын баяу қысқарту мемлекеттік қарыздың қорғаныш қызметін әлсіретті.
Көптеген дамыған елдерде инфляция нысанадан жоғары болуы да облигацияларды хедж ретінде пайдаланудың тартымдылығын әлсіретті.
ХВҚ тек балама активтер сатып алумен шектелуді емес, саясаткерлердің бюджеттік және ақша-несиелік негіздерге сенімділікті қайта қалпына келтіруі керектігін атап көрсетеді.
Орталық банктер дағдарыс кезінде облигация нарығын тұрақтандыру үшін араласу жасай алады, алайда мұндай шұғыл шаралардың да шектеуі бар.
Сенімді бюджеттік тәртіп пен тұрақты баға болмайынша, мемлекеттік облигациялар тұрақсыз уақытта портфельге сенімді негіз бола алмайды.
Яғни, қатерге көзқарасты түбегейлі қайта қарау қажет. Әртараптандыру стратегиялары енді дәстүрлі активтер арасындағы өсіп келе жатқан өзара байланысқа мән беруі керек, ал портфельдерге тауарлар мен жеке активтерді қосу қажеттілігі артып келеді, әрине, олардың да өзіндік тәуекелдері бар.
Автоматты түрде хеджирлеу дәуірі аяқталды. Алтын, күміс және басқа мемлекеттіктен тыс құндылық сақтаушылар енді тек әртараптандыру ғана емес, барған сайын болжап болмайтын нарықта мәнді тұрақтандырғыш рөлін атқарады.
