Крипто нарығы қатты қорқыныш күйінде. Геосаяси және макроэкономикалық мәселелерге байланысты инвесторлар көңіл-күйі толықтай тәуекелден аулақ бағытқа түсті.
Осындай жағдайда, басты сұрақтардың бірі ерекшеленеді: институционалдық капитал қайда бағыт алып жатыр? Соңғы BeInCrypto Expert Council талқылауында Standard Chartered және Bitwise өкілдері институционалдық назардың тарылып келе жатқанын, смарт ақша таңдаулы бірнеше крипто активтердің айналасында шоғырланып жатқанын атап өтті.
Соғыс жалғасып жатқанда, крипто нарығы қатты қорқыныш жағдайында қалуда
Крипто қорқыныш және ашкөздік индексі, яғни криптовалюта нарығының эмоциялық жағдайын өлшейтін көрсеткіш, нарықты нақты түрде Дағдарыстық қорқыныш аймағында деп көрсетіп тұр.
Бүгінгі 18 көрсеткіші, кешегі төмен мәнімен салыстырғанда сәл жақсарғанымен, әлі де қорқыныш үстемдік еткен нарықты байқатады.
Қазіргі нарық жағдайында мұндай көңіл-күйге таңдануға еш негіз жоқ. АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы соғысы 13-ші күніне өтіп, геосаяси тәуекел бәсеңдегеннің орнына күшейіп барады.
Президент Трамптың соғыс жақында аяқталуы мүмкін деген мәлімдемесі қысқа уақыт ішінде акциялар мен криптоны көтеріп, мұнай бағасын төмендетті. Алайда сол оптимизм қазір жойылды.
BeInCrypto мәліметінше, Иран ұсынған бітім шарттары Вашингтонның ұстанымымен түбегейлі үйлеспейді. Ең маңыздысы, Иран Ислам революциялық сақшылар корпусы (IRGC) Хормуз бұғазы арқылы «бір литр мұнай да өтпейтінін» мәлімдеді.
Парсы шығанағының ең маңызды су жолының мұндай бақылауда болуы жаһандық энергия нарығына кері әсерін тигізіп, мұнай бағасын қайта өсірді, ал крипто да бірге құлдырап жатыр.
Тізбекті әсерлер де ұлғайып келеді. Энергия бағасының қымбаттауы рецессияға қатысты алаңдаушылықты күшейтіп, еңбек және несие нарығындағы күйзеліс белгілері жағдайды ушықтыруда.
Акциялар мен несие нарығында хеджирлеу белсенділігі күрт өсіп, институционалдық инвесторлар алдағы тұрақсыздыққа дайындалып жатқанын нақты көрсетуде.
«АҚШ-тағы макроқұралдармен (индекстік фьючерстер мен ETF-терді қоса) хедж-қорлардың шорт-позициялары АҚШ-тың жалпы экспозициясының 11%-на жетіп, 2022 жылғы аю нарығынан бергі ең жоғары деңгейге шықты. Бұл үлес 2024 жылғы қыркүйектен бері +4 ұпайға өсті. Соңғы 5 жыл ішінде шорт-экспозиция тек 7% уақытында ғана жоғары болған», – деп жазды The Kobeissi Letter ресми парақшасында.
Биткоинді қолдау себептері
Қазіргі жағдайда инвесторлар барынша сақтықпен әрекет етеді. Expert Council талқылауы көрсеткендей, ірі ойыншылар кең альткоин нарығынан гөрі, Bitcoin, Ethereum және орталықтандырылмаған қаржы (DeFi) саласындағы бірнеше орныққан протоколдар төңірегінде шоғырланған.
Zodia Markets төрағасы (Standard Chartered еншілес компаниясы) және Kraken өкілі Майкл Уолш нарықтың «негізгі монеталар мен негізгі активтер төңірегінде шоғырлану кезеңіне» бет алғанын айтты.
Оның пікірінше, негізгі монеталарға басымдық берілуінің себебі – институционалдық қабылдау міндеттемелікті талап етеді. Мәліметтер де осыны дәлелдейді. Институционалдық Bitcoin экспозициясы әлі де жоғары деңгейде қалып отыр.
2025 жылы кәсіпорындар, үкіметтер, қорлар және ETF-тер бірігіп шамамен 829 000 BTC қосты.
Сонымен қатар тіркелген инвестициялық кеңесшілер (RIA) соңғы екі жылда әр тоқсан сайын Bitcoin ETF-теріне шамамен 1,5 млрд доллардан құйып келеді, және бірде-бір тоқсанда таза сату болмады.
Аю нарығына байланысты сұраныстың бәсеңдеуіне қарамастан, институционалдық капитал крипто нарығынан толық кеткен жоқ. 2026 жылғы наурызда ғана Bitcoin ETF-теріне 1 млрд доллардан астам қаржы тартылып, қатарынан төрт қызыл ай аяқталды.
Bloomberg-тің ETF бойынша аға сарапшысы Эрик Балчунас назар аудартып өтті, қазір ETF-тер бірге 1,28 млн BTC ұстап отыр – оларды әлемдегі ең ірі топтық Bitcoin ұстаушыға айналдырып отыр.
Оған қоса, BitcoinTreasuries деректері қазіргі уақытта 194 ашық компанияның 1,156 млн Bitcoin иеленіп отырғанын көрсетті.
Ethereum не себепті институционалдық капиталды тартады
Ethereum-ға да институционалдық қызығушылық айтарлықтай артты: CoinGecko деректеріне сәйкес, 29 ашық сауда жасайтын компания балансына бұл активті қосып үлгерді. 31 желтоқсанға қарай спот ETH ETF-терін институционалдық 938 иеленуші 13F формасын толтырып қойған еді .
Айта кетерлігі, Bitcoin мен Ethereum институцияларға өзекті әртүрлі себептерге байланысты тартымды. Bitcoin кеңінен құндылық сақтау құралы ретінде бағаланады.
Ал Ethereum-ның құндылығы – оның DeFi саласындағы үстемдігінде, стейкинг арқылы табыс әкелуінде және нақты активтерді (RWA) токенизациялауда негізгі платформа болуымен түсіндіріледі. Ethereum орталықтандырылмаған RWA нарығындағы үлесі 57%-дан асады.
Standard Chartered-тың Digital Asset зерттеу бөлімінің жаһандық басшысы Джефф Кендрик алдағы жылдарда TradFi арасындағы блокчейн-активтер бойынша көптеген транзакциялар Ethereum-да жүзеге асуы ықтимал екенін айтты.
«Менің ойымша, жақын уақытта Ethereum TradFi тарапынан қолдау тауып, алға озады», – деді ол.
Осылайша, Bitcoin мен Ethereum институционалдық қаражат алатын ең айқын ірі капитализациялы крипто ретінде қалып отыр – оларда өтімділік терең, инфрақұрылымы қуатты, сондай-ақ капитал үшін ең таныс кіріспе нүктелері бар.
YouTube арнамызға жазылып, көшбасшылар мен журналистердің кәсіби пікірлерін көріңіз
Aave, Morpho және Uniswap көмегімен DeFi деңгейіне институционалдық капиталдың ағымы
Сонымен қатар, Bitwise Asset Management-тің бас инвестиция директоры Мэтт Хуган басқа да бірнеше протоколдарды атады.
Мұндай қызығушылық соңғы бастамаларда көрінді. Өткен айда Anchorage Digital Morpho-ға қолдау қосып, институционалдық клиенттерге Morpho Vaults-қа тікелей өз платформасы арқылы қолжеткізуге мүмкіндік берді.
Ақпан айының соңында ResolV пен Centrifuge Aave Horizon арқылы 100 млн доллар JAAA стратегиясын іске қосты. Ерекше айта кететіні, Ethereum-дағы RWA-мен қамтылған қарыздар нарығында ең іріге айналды, бұл институционалдық сенімнің өсе бастағанын көрсетеді.
Сонымен бірге, активтерді басқару алыбы BlackRock өздерінің токенделген Қазынашылық қоры BUIDL-ді Securitize компаниясымен серіктестік арқылы UniswapX-ке әкелді. Компания UNI токендерін сатып алғанын да хабарлады.
Жалпы алғанда, аталған әрекеттер институционалдық капиталдың тек қана Bitcoin және Ethereum-да жинақталып жатқан жоқтығын көрсетеді. Ол DeFi инфрақұрылымына белсенді түрде ағып жатыр, бірақ қазіргі цикл барлық крипто токендерге жаппай спекулятивті ағымнан гөрі, таңдамалы институционалдық шоғырлану сипатында.