MicroStrategy атқарушы директоры Майкл Сейлор Bitcoin үшін ең үлкен тәуекел ретінде протоколға өзгерістер енгізуді жақтайтын өршіл оппортунистерді атады.
Сейлордың бұл пікірі тиісті уақытта айтылды, өйткені Coinbase және Ethereum желісі Bitcoin-ге төнетін ең маңызды ұзақ мерзімді қауіптердің бірі – кванттық есептеулерге – қарсы шаралар қабылдауға кірісті.
Bitcoin-ның кванттық мәселесі хаттаманы өзгерту туралы пікірталасты қайта назарға іліктіріп отыр
MicroStrategy тең құрылтайшысы протоколдың қатып қалуын Bitcoin-нің негізгі қорғаныс құралы деп сипаттады. Майкл Сейлордың айтуынша, желіні «жақсартуға» бағытталған ішкі әрекеттер сыртқы технологиялық қауіптерден де үлкен қауіпті туындатады.
Сейлордың бұл пікірі BIP-110 сияқты бастамалардың қызу талқылануы жағдайында Bitcoin-нің бейтарап цифрлық ақша ретіндегі рөлін айқындап отыр.
2026 жылы 25 қаңтардағы мәліметке сәйкес, BIP-110 дауыстарының 2,38%-ын құраған түйіндер уақытша транзакциялық деректерді (мысалы, OP_RETURN – 83 байт) шектеуді ұсынып, ақшалай емес мақсаттағы «спам»-ға қарсы бағытталған.
Талқылау қоғамдастықты екіге бөлді, себебі бір бөлігі Bitcoin Knots-ты таңдаса, екіншісі кең қолданысқа ие Bitcoin Core-ды қолданады.
Кейбір әзірлеушілер асығыс немесе саяси себепті өзгерістерге алаңдаса, өзгелері пайда болған қауіптерге көз жұму кейін үлкен проблемаға ұласатынын айтады.
Қазір бұл шиеленіс бұрынғыдан да айқындала түсті, себебі Coinbase кванттық есептеулер мен блокчейн қауіпсіздігіне арналған тәуелсіз кеңес құратынын жариялады.
Кеңес болашақта ірі масштабты кванттық құрылғылардың Bitcoin-нің криптографиялық негізіне қандай қауіп төндіруі ықтимал екенін зерттейді. Олар экожүйеге арналған ашық зерттеулер, тәуекелдерге баға және техникалық нұсқаулық жариялайды.
Мәселенің түп қазығында эллиптикалық қисық криптографиясы (ECC) тұр, ол Bitcoin-нің ECDSA және Schnorr қолтаңбасын негіздейді.
Теория жүзінде, Шор алгоритмімен жұмыс істейтін жеткілікті қуатты кванттық компьютер ашық кілттер бойынша жеке кілттерді шығарып, шабуылдаушыларға транзакцияларды қолдан жасап немесе әмияндарды босатуға мүмкіндік береді.
Бұндай құрылғылар кемінде келесі 5 жыл ішінде пайда болмайды, бірақ протоколды қауіпсіз көшіру үшін ұзақ дайындық қажет болған соң, квантқа төтеп беретін шешімдер бірінші кезектегі мәселеге айналып отыр.
Coinbase кеңесіне криптография және кванттық зерттеулердің жетекші мамандары келесідей тартылған:
- Stanford профессоры Дэн Боне
- Texas университетінің кванттық теоретигі Скотт Ааронсон
- Ethereum Foundation зерттеушісі Джастин Дрейк және
- EigenLayer негізін қалаған Сриерам Каннан.
Coinbase ақпараты бойынша, кеңес тәуелсіз жұмыс істеп, кванттық есептеулер саласының жай-күйіне қатысты талдамалық жазбалар жариялайды.
Олар сондай-ақ әзірлеушілер мен институттарға арналған кеңес береді әрі салада орын алған ірі өзгерістерге жедел жауап қайтарып отырады.
Bitcoin-ның кванттық тақырыбы теориядан инженерлік ақиқатқа ауысып жатыр
Бұл бастама Bitcoin-ді дамыту қауымдастығының мәселені қалайша шешіп жатқанын көрсететін кең ауқымды бағыт өзгерісін байқатады.
2025 жылғы деректерге сәйкес, Bitcoin пошта тізімдерінде кванттық мәселеге қатысты талқылаулардың айтарлықтай өскендігі байқалады, техникалық хат-хабарлардың 10%-нан астамы пост-кванттық қауіпсіздікке арналған. Ертеректе осы тақырыпта үнсіздік басым болған еді.
Талқылау енді абстрактілі жорамалдар шегінен шығып, нақты инженерлік мәселелерге – мысалы, Bitcoin желісін бұзбай, жұмсақ форк арқылы ECC-ден пост-кванттық қолтаңба схемаларына көшу жолдарын талқылап отыр.
Осы импульске қарамастан, көп сарапшы протокол өзгерістерін асығыс жүргізуден сақтандырады. Көпшілік NIST секілді ұйымдардан пост-кванттық криптография стандарттары толық дайын болғанша күткен жөн деген ұстанымда. Себебі, жүйені әлі жетілмеген нұсқаларға ерте көшіру жаңа осалдықтарға әкелуі ықтимал.
Сондықтан Coinbase бастамасын үрей емес, қамдану деп бағалайды. Яғни, кванттық шабуылдар практикалық деңгейге жетпей тұрып, Bitcoin мен өзге блокчейндердің қауіпсіз көшу жолдарын қамтамасыз ету көзделіп отыр.
Ethereum-мен салыстырғанда айырмашылық та айқындала түсті. Ethereum Foundation жуырда пост-кванттық қауіпсіздікті аса маңызды стратегиялық міндет деп жариялады. Осы ретте олар:
- Арнайы командалар жасақтап
- Криптографиялық зерттеулерді қаржыландырып
- Пост-кванттық тірі devnet желілерін іске қосып отыр.
Ethereum өкілдері қазір Coinbase кеңесінде орын алған, бұл кванттық тұрақтылық мәселесінің тізбектен тыс бүкіл индустрияға ортақ сын-қатерге айналғанын байқатады.
Кванттық зерттеулер қарқын алып, мекемелер крипто инфрақұрылымын болашаққа бейімдеу процесіне белсендірек араласып жатқандықтан, бұл тепе-теңдікті сақтау қиындай түсуі ықтимал.
