Федералдық резерв төрағасы Джером Пауэлл федералдық прокурорлар бастаған қылмыстық тергеуді саяси себеппен жүргізіліп отыр деп тұжырымдады. Оның пікірінше, бұл тергеу орталық банктің пайыздық мөлшерлеме саясатын президенттің қалауларымен сәйкестендіруден бас тартуына байланысты туындаған.
Бұл әрекет Пауэллдің өкілеттік мерзімі 2026 жылғы мамырда аяқталуға жақындаған шақта, президент Дональд Трамппен арадағы шиеленіс күшейіп тұрған кезеңде қабылданды.
АҚШ Федералды резерв жүйесінің төрағасы қылмыстық тергеуді пайыздық саясаттағы келіспеушілікпен байланыстырды
Жақында жарияланған видеода, Федералдық резерв төрағасы Пауэлл әділет департаменті жұма күні ФРЖ-ға үлкен алқа алдында айғақ беруді талап ететін шақырту жібергенін ашық айтты. Пауэллдің сөзінше, бұл әрекет өткен жылы ол Сенат комитетінде жасаған АҚШ-тың орталық банкінің Вашингтондағы бас кеңсесін 2,5 млрд доллар-ға жөндеу жұмыстарына қатысты берген айғақтан туындаған қылмыстық айып тағылуы мүмкін екенін мәлімдеумен қатар жүрген.
Пауэлл, алайда, бұл қадамды «прецедентсіз» деп сипаттады. Сонымен қоса, оның айтуынша, мән-жайды әкімшіліктің тарапынан ұзаққа созылған қысым мен қауіп-қатер аясында қарастыру қажет.
Пауэлл федералдық резерв әрдайым жөндеу жұмыстары туралы тергеу мен қоғамға ашық мәлімет беру арқылы конгресске толық ақпарат беріп отырғанын ерекше атап өтті. Ол аталмыш жобаға қатысты алға тартылған айыптау себепсіз қолданылып жатқанын, әділет департаментінің тергеуін саяси бағыттағы келіспеушіліктермен байланыстырды.
«Қылмыстық айып тағылуы федералдық резервтің өз талдауы негізінде қоғамға тиімді болатын пайыздық мөлшерлемені белгілегенімен, президенттің қалауына ермегендіктен болып отыр» деді ол. «Мұнда мәселе – федералдық резервтің пайыздық мөлшерлемелерді дәлелдер мен экономикалық ахуалға сүйене отырып белгілеуді жалғастыра ала ма, әлде монетарлық саясат саяси қысым мен үрей арқылы айқындала ма, соған тіреліп тұр».
2025 жылғы екінші жартысында Федералдық резерв негізгі пайыздық мөлшерлемесін үш рет төмендетті. Ең соңғы төмендету желтоқсан айында жүзеге асып, мөлшерлеме 3,50%-дан 3,75%-ға дейінгі деңгейге түсті. Сондай-ақ, орталық банк өзінің сандық қатаңдату бағдарламасын 1 желтоқсан, 2025 аяқтады.
Трамп Федералдық резервке қатысты Әділет департаментінің тергеуі туралы ақпараттан хабарсыз екенін айтты
2025 жылдың қаңтарында Ақ үйге қайта оралған сәттен бастап, президент Трамп Пауэллді пайыздық мөлшерлемені жеткілікті дәрежеде шұғыл төмендетпеуін жиі сынады және тіпті оны қызметінен кетіру ықтималдығын да айтқан.
Дегенмен, NBC арнасына берген сұхбатында, Трамп федералдық резервке қатысты әділет департаменті тарапынан тергеу жүріп жатқаны жайында білмейтінін жеткізді.
«Мен ол туралы ештеңе білмеймін, бірақ ол орталық банкте аса табысты емес, және ғимарат тұрғызуда да күткен нәтижеге жеткізбейді», – деді Трамп жексенбі күні.
Ол DOJ тарапынан жіберілген шақыртулардың пайыздық мөлшерлеме саясатына еш байланысы жоқ екенін қосты.
«Жоқ. Мен оны солай жасауды да ойламаған болар едім. Оған қысым түсіретін жайт – мөлшерлемелердің тым жоғары екені ғана. Ол тап болып отырған жалғыз қысым сол», – деп толықтырды Трамп.
Сонымен қатар, Пауэллдің мерзімі 2026 жылғы мамырда аяқталатындықтан, президент Дональд Трамп федералдық резервтің жаңа басшысын тағайындауға жақындай түсті. Fox News деректеріне сүйенсек, Трамп төрт кандидатты қысқаша тізімге енгізген: Кевин Хассетт, Кевин Уорш, Кристофер Уоллер және Рик Ридер.
Аталған репортажға сәйкес, соңғы шешім қабылданбай тұрып, Трамп тағы бір кандидатпен сұхбат жүргізуге тиіс. Желтоқсан айында ол келесі төраға міндетті түрде «пайыздық мөлшерлеме едәуір төмен болғанын қалайды» деп айтқан.
Кевин Хассетт – ұзақ жылдар бойғы консервативті экономист әрі Трамптың негізгі экономикалық кеңесшілерінің бірі – Пауэллдің орнына негізгі үміткер ретінде кеңінен көрініп отыр.
