Англия Банкінің стейблкоин ұстау көлеміне қойылатын шектеуіне қатысты криптоиндустрияда қарсылық күшейіп келеді. Ұлыбританиядағы негізін қалаушылар, жаһандық компаниялардың CEO-лары және саясаткерлер енгізілетін тетіктер төлем жүйесін қиындатып, бизнестің дамуын тежеп, дарынды мамандарды басқа жаққа жібереді деп дабыл қақты.
2025 жылдың қараша айындағы кеңес құжатында ұсынылған бұл ереже бойынша фунтпен номинирленген жүйелік стейблкоиндарды ұстауға жеке адамдарға 20 000 фунт, ал компанияларға 10 млн фунт шектеу енгізу ұсынылған. Басқа ірі юрисдикцияларда мұндай шектер қарастырылмаған.
Англия банкі неліктен шектеу орнатқысы келеді
Орталық банк мұндай шектерді депозиттердің жаппай кетуіне қарсы уақытша қорған ретінде ұсынып отыр. Фунтпен стейблкоиндар шектеусіз іске қосылса, шенеуніктер клиенттер дәстүрлі банк шоттарындағы жинақтарын шұғыл түрде цифрлық токендерге ауыстырады деп қауіптенеді.
Клиенттердің мұндай әрекеті, банктер тұтынушылық несиелендірудің шамамен 85%-ын қамтамасыз ететін елдің экономикасында, несие беру мен кредиттік қолжетімділікті бұзуы ықтимал.
Сондай-ақ бұл ұсыныс бойынша жүйелік стейблкоин эмитенттерді резервтердің 40%-ын Англия банкінде сыйақысыз шоттарда ұстауға міндеттейді, яғни эмитенттердің табысы айтарлықтай төмендейді, себебі көбісі қысқа мерзімді қазынашылық құнды қағаздардан пайыз алады.
Stand With Crypto ұйымының Ұлыбританиядағы директоры Адриана Эннаб BeInCrypto Expert Council-дағы соңғы отырысында Банктің ұстанымын түсіндіріп берді.
«Англия Банкі өтпелі кезеңде қаржылық тұрақтылықты қорғау әрі ірі шығыстарды болдырмау үшін жеке тұлғаларға 20 000 фунтқа, компанияларға 10 млн фунтқа дейін шектеу қоюды қарастырды», – деді Адриана.
Негізін қалаушылар оның жұмыс істемейтіні туралы неге айтады
Stand With Crypto бірнеше ай бойы Ұлыбританиядағы құрылысшылармен дөңгелек үстелдер өткізді. Пікірлер бірдей болды. Атап айтқанда, трансшекаралық төлемдер, жеткізу тізбегіндегі есеп айырысу және жалақы төлеу жүйелері тез арада шекке жетеді, әсіресе жылдық операция көлемі 10 млн фунттан асатын, бірақ ірі бизнес статусына жетпеген орта деңгейлі компаниялар үшін.
«Олар кәсіптерін жүргізу мүмкін болмай қаларын айтты. Төлемдерге, аударымдарға шектеу қойылса — компаниялардың көпшілігі үшін 10 млн фунт жеткіліксіз. Кейбір негізін қалаушылар қазірдің өзінде Ман аралына көшуге шешім қабылдағанын, тағы бірқатары бүгін бастар болса, басқа елде жұмыс бастауды дұрыс көретінін жеткізді», – деп түсіндірді Адриана.
Шекті техникалық тұрғыда қадағалау мәселесі де туындайды. Өзін-өзі сақтау әмияндары орталықтандырылмаған платформаларда жұмыс істейтін болғандықтан, реттеушілердің шектерді бақылай алуы техникалық тұрғыда күрделі міндет болып қала береді.
BeInCrypto Expert’s Council жиынында Эннаб бұл тәсілді технологияның мәнін құрылымдық түсінбеушілік деп бағалады.
Bitcoin Policy UK директоры Фредди Нью басқа тәуекелге назар аударды. Стейблкоин резервтері көбіне мемлекеттік қарыз құралдарына салынады, яғни эмитенттер Ұлыбритания гилттерін ірі көлемде сатып алушыларға айналады.
Ол АҚШ-ты мысалға келтірді, мұнда Tether америкалық үкіметтік облигациялар бойынша ең ірі иелердің бірі атанды, тіпті бірнеше егемен мемлекеттерден озып тұр.
Стейблкоин нарығын шектеу мемлекет облигацияларын алушылар саны жеткіліксіз болған кезде бұл құралдарға сұранысты азайтады.
«Англия Банкіне мемлекеттік қарызды сатып алатын сенімді сатып алушының бар болуы әрдайым жаман емес екенін түсіндіру — өте күрделі», – деп Council мүшелерімен бөлісті Фредди Нью.
Қарсылық бүкіл әлемге таралып жатыр
Сын айтушылар тек Ұлыбритания кәсіпкерлерімен шектелмейді. Coinbase компаниясының CEO-сы Брайан Армстронг шектерді «инновацияға тосқауыл» деп атап, Ұлыбританияға жаһандық бәсекеге қабілеттілікке қауіп төніп тұрғанын ескертті.
Осы орайда, Найджел Фараж бұл ұсынысты Ұлыбритания қаржы секторы үшін «у беретін таблетка» деп сипаттады. Басқа жақта, Aave негізін қалаушы Стани Кулечов шектер мен резервтер бойынша ережелер Ұлыбританияны стейблкоин шығарушылар үшін ең қолайсыз юрисдикция етіп қояды деп ескертті.
Stand With Crypto жүргізген зерттеулерге сәйкес АҚШ стейблкоин нарығы 300 млрд долларға жеткен кезде, банктік салымдар да ұлғайды.
Деректер көрсеткендей, стейблкоиндар дәстүрлі депозиттердің орнын баспай, қосымша құнды сақтау құралы рөлін атқарады, сонысымен Англия Банкі ұсынған негізгі дәлелге қарсы шықты.
Саяси қысымның да артып келе жатқаны байқалады. Stand With Crypto-ның шектерге қарсы петициясын 3 наурызға дейін 84 276 адам қолдап үлгерді.
Лордтар палатасы қаңтардың соңында стейблкоиндарды зерттеуге жеке тергеу бастағанын жариялап, барлық петиция қолдаушыларына хат жолдап, дәлелдер жинай бастады.
Фараж басқаратын Reform Party крипто үшін капиталға салынатын табыс салығын 10% деңгейіне дейін азайтуға уәде беріп, осы арқылы билеуші Лейбористік партияға сайлау алдында қысым жасауда.
Келесіде не болады
Ағылшын банкі төрағасының орынбасары Сара Бриден наурыз айында Лордтар палатасына орталық банк «тәуекелдерді басқарудың басқа да тәсілдеріне ашық түрде қарайтынын» мәлімдеген еді.
Ол шектеулер енгізуді техникалық тұрғыда жүзеге асыруда қиындықтар барын мойындап, уақытша шектеулерді бақылау жүйесін құру қаншалықты тиімді шығынды болатынын сұрау салған.
Жаңартылған ереже жобасы маусым айында жарияланбақ, ал соңғы реттеулер жыл соңына дейін қабылданады деп күтілуде. Ұлыбританияның кең көлемді крипто активті реттеу жүйесі тек 2027 жылғы қазан айында қабылдануы ықтимал.
ЕО шекарааралық бизнесті тіркеу үшін 28-ші бірыңғай тәртіпті енгізіп жатса, АҚШ GENIUS Act-ті іске асырып, CLARITY Act-ті мақұлдауға ұсынуда, Ұлыбританиядағы құрылтайшылар саясаттағы бәсекелестік мүмкіндігі тез тарылып келе жатқанын айтады.
Ғалымдар мен мамандар жеткілікті. Негізгі сұрақ – реттеулер уақытында қабылданса ғана сол мамандар елде қала ала ма.
