Блокчейн зерттеушісі ZachXBT X (Twitter) желісінде соғыс пен саясат туралы жалған үрей туғызып, криптовалютадағы pump-and-dump схемаларға трафик тарту үшін әрекет ететін, 10-нан астам аккаунттан тұратын үйлестірілген желіні анықтады. Осыдан кейін ол күрделірек сұрақ қойды: осындай операцияны егер мемлекет өзі жүргізсе не болады?
Зерттеу нәтижесінде X желісінде күнделікті миллиондаған қолданушы өзара әрекеттесетін, алайда қайнар көзі қолдан жасалған контент екенінен бейхабар аккаунттардың артында ұйымшыл инфрақұрылым бар екені анықталды.
ЖИ персонаждары, сатып алынған жазылушылар және жүз мың долларлық шығу
Оператормен дайын аудиториясы бар аккаунттар сатып алынып, ЖИ-дің көмегімен жасалған жеке тұлғалар қолданылып, күніне бірнеше рет сенсациялық әскери және саяси контент жарияланып отырады.
Байланысты аккаунттар бір-бірінің материалдарын қайта жариялап, таралу аясын кеңейтіп, жалған не әсіреленген оқиғаларды миллиондаған адамға жеткізеді.
ZachXBT-тің айтуынша, мысалға келтірілген @wanglaurentceo аккаунты ЖИ арқылы X желісіндегі белгілі тұлға Mario Nawfal-дың жалған азиялық нұсқасын жасап шыққан.
Ірі аккаунттар білместен бұл контентті жауап жазып не цитатамен бөлісу арқылы күшейтеді. Артқы жағында, желі өз кезегінде крипто алаяқтықтарын жарнамалауға көшеді.
ZachXBT он-чейн дәлелдерді зерттеп, 10 аккаунттың барлығы 2026 жылы 22 ақпанда $ORAMAMA токенін жарнамалап, одан кейін ол жөнінде қайта ештеңе жазбағанын анықтады. Ол аталмыш схема алты сандық табыс әкелгенін болжайды.
Жарияланым шыққаннан кейін аз уақыт өте, 11 аккаунттың барлығы ZachXBT-ті бір мезгілде бұғаттап тастады, мұның барлығын бір оператор басқаратынын көрсетеді.
Ұлт-мемлекет туралы ескерту
ZachXBT-тiң ең басты алаңдаушылығы крипто алаяқтықтан да маңызды. Ол егер мемлекеттің өзі мемкоин алаяғы емес, дәл осындай схеманы жүргізсе, оның салдары туралы «ойлау қорқынышты» екенін айтты.
Осындай инфрақұрылым жай ғана қажет етеді: сатып алынған аккаунттар, ЖИ-мен жасалған контент және үйлестірілген таралым — мұның бәрі арзан әрі қолжетімді.
Ол мұндай манипуляцияға қарсы платформалық бұғаттау мен заңды жауапкершілік енгізуді талап етіп, осындай желілер тарататын үгіт-насихат X қолданушыларына күнделікті жетіп жатқанын атап өтті.
ZachXBT әлеуметтік желілерде ЖИ-дің көмегімен жасалған спамның кең таралғанын ескере отырып, кез келген контентпен әрекеттесер алдында соңғы жарияланым тарихын және аккаунт мәліметтерін тексеруді ұсынды.
Зерттеу ZachXBT бұған дейін жария еткен, «Rashid bin Saeed» деп аталатын жалған аккаунттың Иран әскери соққысы туралы қолдан жасалған тізімдер жариялап, дәл осындай алаяқтықтарға қызығушылық тудырғанына негізделген.
Бұл дерек үйлестірілген желі анықталған 11 аккаунтпен шектелмейді дегенге түрткі болады.
